Nghiên cứu mối quan hệ giữa đảo nhiệt đô thị thành phố Hà Nội với biến động sử dụng đất bằng tư liệu viễn thám đa thời gian - Mã số đề tài: VAST01.05/16-17

Chủ nhiệm đề tài TS. Nguyễn Thanh Hoàn
Đơn vị thực hiện Viện Địa lý
Thời gian thực hiện 2016 - 2018
Tổng kinh phí 600 triệu đồng
Xếp loại đề tài Xuất sắc
Mục tiêu đề tài

- Sử dụng tư liệu viễn thám đa thời gian để xác định thay đổi hiện trạng sử dụng đất cho thủ đô Hà Nội từ những năm 1990 đến nay.
- Kết hợp tư liệu viễn thám đa thời gian với các số liệu đo mặt đất để xác định mức độ thay đổi nhiệt độ trong nội đô Hà Nội so với vùng ngoại vi.
- Nghiên cứu mối quan hệ giữa thay đổi hiện trạng sử dụng đất với hiện tượng đảo nhiệt đô thị cho các giai đoạn khác nhau của quá trình phát triển thủ đô Hà Nội từ những năm 1990 đến nay.

Kết quả đạt được

- Về khoa học:
Trong nghiên cứu này, một mô hình hồi quy để ước lượng nhiệt độ bề mặt đô thị thông qua phần trăm che phủ của các loại hình lớp phủ chính chiết tách từ ảnh Landsat 8 năm 2017 đã được xây dựng. Mô hình này được kiểm chứng bằng một ảnh Landsat 8 khác chụp năm 2016. Kết quả kiểm chứng cho thấy, mô hình có thể áp được áp dụng cho những ngày nóng khác để xác định nhiệt độ bề mặt đô thị với độ tin cậy rất cao (R2 ~ 0.9). Nghiên cứu này cung cấp một cơ sở khoa học đáng tin cậy cho các nhà quy hoạch đô thị nhằm giảm thiểu ảnh hưởng tiêu cực của hiện tượng đảo nhiệt đô thị trong những này nắng nóng đến Hà Nội nói riêng và các thành phố nhiệt đới khác nói chung.

- Về ứng dụng:
Mô hình tương quan hồi quy được xây dựng trong nghiên cứu này cung cấp một công cụ hữu dụng cho những nhà quy hoạch, thiết kế đô thị trong việc điều chỉnh nhiệt độ bề mặt (đảo nhiệt đô thị) đô thị trong những ngày nóng thông qua việc điều chỉnh từng thành phần sử dụng đất theo một đơn vị diện tích quy hoạch nhất định.

Một số hình ảnh của đề tài:

T5.50.nthoan1

T5.50.nthoan2

T5.50.nthoan3

T5.50.nthoan4

Những đóng góp mới

Lần đầu tiên, mối quan hệ giữa từng thành phần sử dụng đất chính với đảo nhiệt đô thị ở một thành phố nhiệt đới được định lượng hóa thông qua một mô hình tương quan hồi quy. Mô hình đã được kiểm chứng với độ tin cậy rất cao.

Sản phẩm

- Các bài báo đã công bố (liệt kê):

  1. Nguyen Thanh Hoan, Yuei-An Liou, Kim-Anh Nguyen, Ram C. Sharma, Duy-Phien Tran, Chia-Ling Liou and Dao Dinh Cham. Assessing the Effects of Land-Use Types in Surface Urban Heat Islands for Developing Comfortable Living in Hanoi City. Remote Sensing 2018, 10
  2. Hồ Lệ Thu, Nguyễn Thanh Hoàn, Nguyễn Văn Dũng, Trần Anh Tuấn, Lê Minh Hằng. Nghiên cứu biến động sử dụng đất bằng tư liệu Sentinel, lấy ví dụ ở huyện Đông Anh, Hà Nội. Hội nghị Quốc gia về Khoa học Địa lý, ngày 7/11/2018, Hà Nội, Việt Nam.
  3. Phạm Văn Duẩn, Nguyễn Thanh Hoàn, Nguyễn Trọng Bình, Vũ Thị Thìn. Xây dựng mô hình xác định trữ lượng rừng gỗ tự nhiên lá rộng thường xanh tại Đắk Nông bằng tư liệu viễn thám. Tạp chí Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn 2018

- Các sản phẩm cụ thể (mô tả sản phẩm, nơi lưu giữ)

  • Báo cáo tổng hợp các kết quả nghiên cứu của đề tài
  • Báo cáo tổng quan về ứng dụng viễn thám trong nghiên cứu đảo nhiệt đô thị và biến động sử dụng đất
  • Dữ liệu DEM 30m khu vực nghiên cứu
  • Cơ sở tư liệu ảnh Landsat các năm 1990, 2000, 2010, 2016; ASTER năm 2016 và ALOS PALSAR 2010, ALOS-2 PALSAR-2 2016
  • Cơ sở dữ liệu đo đạc thực tế về nhiệt độ bề mặt đất
  • Bản đồ hiện trạng sử dụng đất và các bản đồ thành phần bao gồm: bản đồ diện tích cây xanh, diện tích mặt nước, phần trăm diện tích xây dựng
  • Dữ liệu về mật độ dân số Hà Nội năm 2010 và 2016
  • Bản đồ phân bố và biến động nhiệt độ khu vực Hà Nội các năm 1990, 2000, 2010 và 2016
  • Kết quả phân tích mối quan hệ giữa đảo nhiệt đô thị với hiện trạng sử dụng đất

Bản quyền thuộc về Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.
Địa chỉ: 18 Hoàng Quốc Việt, Cầu Giấy, Hà Nội. Email: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
Khi phát hành lại thông tin trên Website cần ghi rõ nguồn: "Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam".